Atəşgah Quba rayonunun Xınalıq kəndinin şimal istiqamətində, Heydər Əliyev adına zirvənin cənub hissəsində yerləşir. Atəşgah xınalıq dilində “Ca yuvr ciqa” adlanır və “od yeri” mənasını verir.
Burada yerin dərinliklərindən yanar qaz çıxır. Buna görə Atəşgah təbii məbədlərdən biridir və yerli əhali tərəfindən müqəddəs hesab olunur. Atəşgah qədim zamanlardan hindistanlı atəşpərəstləri cəlb etmişdir.
Xınalıq Atəşgahında heyvan kəsmək, ocağı çirkləndirmək günahdır. Keçmişdə niyyəti olanlar kənddə qurban kəsib, Atəşgaha gəlirdilər. Onlar ət dilimlərini çıxan alovun üzərində bişirirdilər və sakinlərə paylayırdılar. Burada, həmçinin odla fala baxmaq ənənəsi də var idi.
Beləliklə, qurban ətini nəzir kimi paylayandan sonra niyyətlərinin qəbul olub-olmadığını bilmək üçün od falına baxırdılar. Bunun üçün alovun çıxdığı yerin yaxınlığında kiçik bir çala qazaraq, ora od yaxınlaşdırırdılar. Əgər yerdən alov dilimləri çıxırdısa, diləklərinə çatacaqlarına inanırdılar.
2016-cı ildə Atəşgah məbədi öz əvvəlki formasına uyğun şəkildə bərpa olunmuşdur.
İstinad edilən mənbələr:
