8 Mart – Beynəlxalq Qadınlar Günü, dünyada qadınların sosial, iqtisadi və siyasi uğurlarını qeyd edən və eyni zamanda qadınların hüquqlarının qorunmasına diqqət çəkən bir gündür. Bu gün, həmçinin qadınların güclü, iradəli və uğurlu olmalarını qeyd etmək üçün əhəmiyyətli bir gündür.
Shimal.News–un əməkdaşı Azərbaycan Meyvə-Tərəvəz İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyanın sədr müavini Jalə Əmirbəyova ilə danışıb.
Müsahibəni təqdim edirik:
- Jalə xanım, öncə sizi 8 Mart Beynəlxalq Qadınlar Günü münasibəti ilə təbrik edirəm. Özünüz haqqında məlumat verməyinizi istərdim.
- Təşəkkür edirəm, mən də sizi bayram münasibəti ilə təbrik edirəm. Mən illərdir ki, sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğulam. 2016-cı ildə yaradılan Azərbaycan Meyvə -Tərəvəz İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyanın sədr müavini seçildim. 2018-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən “Tərəqqi” medalı ilə təltif edildim. 25 ildən çox pedaqoji fəaliyyətim var. 15 ildir ki, Qusar rayonunda sahibkar kimi fəaliyyət göstərirəm. Eyni zamanda taxılçılıq ilə də məşğulam. Torpaqlarda taxıl əkirəm. Toxumçu kimi də fəaliyyət göstərirəm. 5 ildən çoxdur ki, tərəvəzçilik ilə də məşğulam.
- Bir qadının kənd təsərrüfatının taxılçılıq kimi bir sahəsi ilə məşğul olması tez- tez rast gəlinən hal deyil.
- Ümumiyyətlə, Assosiasiyamızda tək qadın mən idim. Çətin deyil. Azərbaycanda qadına böyük hörmət var. Hər zaman şahidi oluram. Bu sahəyə gəlmək arzum olmayıb, lakin həyat belə gətirdi. Müəllim idim. Daha sonra məktəb direktoru kimi fəaliyyət göstərirdim.
Sonradan ailəmiz Qusardan torpaq sahəsi aldı. Kimsə onu idarə etməli idi. Ailədə idarəçilikdən anlayışı olan mənim idim deyə, mənə həvalə olundu. İlin çox vaxtını Qusarda oluram. Ailəmin hər zaman dəstəyi olub. Ailə dəstəyi olanda xanımların işi daha uğurlu olur. Kənd təsərrüfatı mənim üçün hobbi deyildi. Sadəcə məktəb vaxtından Biologiya fənnindən anlayışım var idi. Lakin hər hansı hobbisi olanlar onu biznesə də çevirə bilərlər.
- Sahibkar olmaq sizin üçün nə deməkdir?
- Maraqlıdır. Hər şeyi hesab -kitab etməyi bacarırsan. Son illər sahibkarlara böyük dəstək var. Qadın sahibkarlara isə xüsusi hörmət var.
- İş dünyasında qadın olmağın əlavə bir çətinliyi var?
-- Bizim bəzi insanlar tənbəldir. Pul qazanmaq istəyir. Amma hərəkət etmirlər. Arzusu var amma heç nə etmir. Nə edəcəyini də bilmir. Sahibkarlığın inkişafı dövlətin inkişafı deməkdir. Qadınlara deyirəm ki, iş dünyasında qadın olmağın o qədər də çətinliyi yoxdur. Özünüzü qorxutmayın.
- İşinizi qurarkən qarşılaşdığınız ən böyük maneələr nələr oldu və onlarla necə mübarizə apardınız?
- Xüsusi çətinlik olmayıb. Kadr çatışmazlığından əziyyət çəkmişik. Çox istərdim ki, gənclərimiz kənd təsərrüfatı sahəsində ixtisaslaşsınlar. Qadın olduğum üçün heç vaxt özümü narahat hiss etməmişəm. Kişilər hər zaman yaxşı münasibət göstərib. İndi də deyirlər ki, inanmazdıq ki, şəhərdən gəlib burada qalıb işləyərsiniz. Lakin təsərrüfatın sirlərini öyrənməliydim.
- Günümüzdə sahibkarlıq üçün ən vacib bacarıqlar hansılardır?
- İnkişafa meylli olmaq lazımdır. Yalnız və yalnız inkişaf etmək lazımdır.
- Sahibkar olmaq istəyən qadınlara hansı məsləhətləri verərdiniz?
- Əgər siz hansısa bir işlə məşğul olmaq istəyirsinizsə, başlayın, sonraya saxlamayın. Dövlət tərəfindən sahibkarlara çox böyük dəstək var. Təki cəhd göstərsinlər. Daim arzuları olsun. İstək olduqdan sonra qarşında yollar da açılır.
Əgər hansısa işlə məşğul olmaq lazımdırsa, planlaşdırmalısan. Fikirləşmək lazımdır ki, pulu necə qazanacağam. Qazanc yolunu bacarmalısan. İstehsal etdiyimizi mütləq satmalıyıq. Bunu pula çevirməliyik. Araşdırmaq lazımdır ki, həmin məhsula ehtiyac varmı? Boş-boşuna iş qurmaq lazım deyil. Bazarda həmin məhsula ehtiyac yoxdursa, mənasız olacaq. Alıcısı olmayacaqsa, qazanc gətirməyəcək. Bazarın tələbatının nə olduğunu araşdırmaq lazımdır. Qiymətinin, satış qaydasının hər birini tənzimləmək lazımdır. Mütləq deyil ki, sən ali təhsilli sahibkar olasan. Ruhdan düşmək lazım deyil.
- Deyirlər, qadın çox işi bacarmaz. Lakin bu gün bizim qadınlarımız kişilərin görə biləcəyi işləri də bacarırlar. Bu barədə siz nə deyə bilərsiniz?
- Bəzən hətta kişilər, qadınlarını lağa qoyurlar ki, bu nə işdir. Lakin uğur qazanandan sonra deyirlər ki, bu bizim ailə biznesimizdir. Yoldaşım alimdir, o mənimlə fəxr edir. Hər yerdə də deyir ki, “xanımım kənd təsərrüfatı ilə məşğuldur. Onunla fəxr edirəm”.
Ümumiyyətlə, xanımlar az pul ilə böyük işlər görməyi bacarırlar. Kişilər geri çəkiləndə xanım bədxərclik etmədən iş ortaya qoya bilir. Azərbaycan xanımları ilə fəxr edirəm.
- Gənclərimizə nə tövsiyə edərdiniz? Güclü qadın olmaq üçün nə etmək lazımdır?
- Güclü qadın olmaq üçün riskə getməlisən. Bir də daim inamlı olmalısan. İstəklərini həyata keçirməyi bacarmalısan. Bəzən düşünürlər ki, ali təhsil yoxdursa, heç nə alınmayacaq. Amma bəzən bu, vacib olmur, əsas bacarıq və istəkdir.
Təhsilim yoxdur, deyə həvəsdən düşməməlisən.
- İşinizi övladlarınızdan kimə həvalə edəcəksiniz?
- Onlar başqa işlə məşğuldurlar. Ümidim nəvələrimədir, bəlkə onlar məşğul olarlar.
Nəzrin Vahid