Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Arxeologiya və Antropologiya İnstitutunun təşkilatçılığı ilə İsmayıllı rayonunda qədim alban tayfalarının izləri sənədləşdirilir. Tarix elmləri doktoru, professor Məhəbbət Paşayevanın rəhbərliyi ilə həyata keçirilən antropoloji ekspedisiya qədim alban tayfalarının tarixi-mədəni izlərinin araşdırılması baxımından mühüm nəticələr verib.
İnstitutdan Shimal.News-а verilən məlumata görə, tədqiqatlar nəticəsində Qafqaz Albaniyasının etnik, dini və mədəni mirasına dair yeni məlumatlar əldə olunub, bu sahədə elmi ictimaiyyət üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edən faktlar qeydə alınıb.
Ekspedisiya çərçivəsində rayonun Qalağah, Vəng, Hapıt, Gənzə, Tubukənd, Qalacıq, Qoşakənd, Mollaisaklı, Hacıhətəmli və Basqal kimi kəndlərində aparılan tədqiqatlar nəticəsində alban tayfalarına aid qəbiristanlıqlar, xaçdaşlar, ibadətgah qalıqları və məişətə dair materiallar aşkar olunub.
"Tədqiqatlar göstərir ki, İsmayıllı ərazisi alban tayfalarının sıx məskunlaşdığı və uzunmüddətli mədəni iz qoyduğu bölgədir. Aşkar edilən mədəni irs nümunələri, yerli əhalinin şifahi ənənələrində qorunan inanc sistemləri, toponimlər və mərasim adətləri bu qənaəti təsdiqləyir. Xüsusilə Qalagah, Vəng, Qoşakənd, Gənzə kimi qədim kəndlərdə qeydə alınan alban xristian simvolları, pir yerləri və memarlıq qalıqları Qafqaz Albaniyasının dini və etnik irsinə dair yeni bilgilər təqdim edir.
Qalacıq və ətraf kəndlərdə müşahidə edilən hapıt qəbirləri və erkən dövr ibadətgahlarının izləri və toponimlər bölgədə unikal etnik-mədəni təbəqələşməni göstərir. Alınan nəticələrə əsasən, alban tayfalarının etnogenetik izləri bu gün də bölgənin dialekt, etnoqrafik ənənə və mifoloji yaddaşında yaşamaqdadır", - deyə məlumatda vurğulanıb.
Elmi ekspedisiyanın rəhbəri, professor Məhəbbət Paşayeva bildirib ki, hazırda toplanmış materialların sistemləşdirilməsi və təhlili mərhələsi davam edir. Tədqiqatların nəticələri yaxın zamanda elmi məqalələr şəklində ictimaiyyətə təqdim olunacaq.
Qeyd edilib ki, bu ekspedisiya yalnız elmi deyil, həm də milli-mədəni irsin qorunması və tanıdılması baxımından mühüm addım hesab olunur. Qafqaz Albaniyasının az tədqiq olunmuş antropoloji xəritəsinə İsmayıllı rayonu kontekstində yeni bir baxış təqdim edən bu araşdırma həm yerli tarix, həm də ümumqafqaz etnogenetik prosesi üçün dəyərli töhfədir.
